یک مرور به‌روزشده کاکرین نشان می‌دهد که سیگارهای الکترونیکی نیکوتین‌دار در کمک به افراد برای ترک سیگار، نسبت به بسیاری از روش‌های مرسوم مانند آدامس‌ها و چسب‌های نیکوتین و ترک سیگار با دریافت پشتیبانی رفتاری یا بدون هیچ پشتیبانی، مؤثرتر هستند.

طبق گزارش سازمان جهانی بهداشت (WHO)، سیگار کشیدن علت اصلی بیماری‌ها و مرگ‌ومیرهای قابل پیشگیری است و سالانه منجر به وقوع بیش‌از هفت میلیون مرگ می‌شود، از جمله ۱.۶ میلیون فرد غیرسیگاری که در معرض دود سیگار دیگران قرار دارند. 

این آنالیز، که بخشی از یک مرور سیستماتیک پویا و مداوم است که با در دسترس قرار گرفتن شواهد جدید به‌روزرسانی می‌شود، ۸۰ کارآزمایی تصادفی‌سازی و کنترل‌شده را شامل ۲۹,۸۶۱ شرکت‌کننده بررسی کرد که ۹ مورد از آن‌ها برای این به‌روزرسانی جدید بودند.

سیگارهای الکترونیکی «یک گزینه اثبات‌شده و مناسب»

این مرور، شواهدی را با قطعیت بالا یافت که نشان می‌دهد سیگارهای الکترونیکی حاوی نیکوتین نسبت به درمان جایگزینی نیکوتین (NRT)، مانند چسب‌ها و آدامس‌ها، منجر به میزان ترک بالاتری می‌شوند و در نتیجه، حدود 4 نفر بیشتر از هر 100 نفر، استعمال سیگار را ترک می‌کنند. سیگارهای الکترونیکی نیکوتین‌دار عملکرد بهتری را نسبت به سیگارهای بدون نیکوتین نیز نشان دادند و در نتیجه حدود ۲ نفر بیشتر از هر ۱۰۰ نفر، موفق به ترک سیگار شدند. 

زمانی‌که افراد سیگار الکترونیکی را نیز دریافت ‌کردند، در مقایسه با عدم دریافت حمایت یا پشتیبانی رفتاری (مانند مشاوره فردی و برنامه‌های گروهی)، میزان ترک سیگار هم‌چنان بالاتر بود، اگرچه این شواهد به‌دلیل وجود خطر سوگیری در طراحی مطالعه، قطعیت کمتری دارد. 

دکتر جیمی هارتمن-بویس (Jamie Hartmann-Boyce)، نویسنده ارشد این مرور از دانشگاه ماساچوست امهرست، می‌گوید: «ما شواهد بسیار محکمی داریم که سیگارهای الکترونیکی نیکوتین‌دارِ تحت نظارت، بسیار کم‌ضررتر از سیگار کشیدن هستند. براساس یافته‌های منسجم در اینجا، واضح است که آن‌ها یک گزینه اثبات‌شده و مناسب برای افرادی هستند که مایل به ترک سیگارهای مرسوم هستند.» این به‌روزرسانی شامل ۹ کارآزمایی‌ جدید است و نتیجه‌گیری‌های اصلی ما تغییر نکرده‌اند.

گذار از استعمال سیگارهای مرسوم

این مرور هیچ شواهدی را دال بر افزایش آسیب جدی ناشی از استفاده از سیگارهای الکترونیکی برای ترک سیگار نیافت، اگرچه محققان می‌گویند انجام مطالعات طولانی‌مدت هنوز مورد نیاز است. این یافته‌ها به‌طور خاص در مورد سیگارهای الکترونیکی حاوی نیکوتین که تحت نظارت هستند، نیز صدق می‌کنند؛ محصولات غیرقانونی یا مواردی که حاوی مواد دیگری مانند THC هستند، ممکن است خطرات متفاوتی داشته باشند. 

دکتر هارتمن-بویس می‌گوید: «شایان ذکر است که مطالعه ما سیگارهای الکترونیکی حاوی نیکوتین را که تحت نظارت هستند، بررسی می‌کند، اما بسیاری از سیگارهای الکترونیکی موجود در بازار این استانداردها را رعایت نمی‌کنند. سیگارهای الکترونیکی بدون مجوز به‌طور بالقوه خطرناک هستند و مشکلاتی از جمله باتری‌های ناپایدار و مواد شیمیایی مضر دارند. هر فردی که به‌دنبال استفاده از سیگارهای الکترونیکی برای ترک سیگار است، باید فقط دستگاه‌هایی را خریداری کند که توسط نهاد نظارتی کشورش آزمایش و تأیید شده باشند. فهرست دستگاه‌های تحت نظارت از FDA در ایالات متحده و MHRA در بریتانیا در دسترس است.»

بسیاری از سازمان‌ها و نهادهای مهم سلامت از جمله WHO هشدار می‌دهند که سیگارهای الکترونیکی هم‌چنان کاربران را در معرض نیکوتین و دیگر مواد شیمیایی مضر قرار می‌دهند. نگرانی‌هایی نیز وجود دارند مبنی بر اینکه استفاده از سیگار الکترونیکی توسط کودکان و نوجوانان می‌تواند منجر به اعتیاد به نیکوتین و مصرف محصولات دخانی در آینده شود.

نویسندگان هشدار می‌دهند که سیگارهای الکترونیکی لزوماً بهترین راه برای همه کسانی که به دنبال ترک سیگار هستند، نبوده و افراد باید برای دریافت راهنمایی با خدمات پشتیبانی ترک سیگار یا پزشکان خود تماس بگیرند. سیگارهای الکترونیکی با خطراتی نیز برای سلامت همراه است، اما به گفته نویسندگان، این خطرات در مقایسه با خطرات سیگار کشیدن ناچیز هستند.

دکتر نیکولا لیندسون (Nicola Lindson)، نویسنده‌ی اصلی این مرور مستقر در دانشگاه آکسفورد، اظهار می‌دارد که: «ترک سیگار سخت است و بسیاری از افراد سیگاری بارها برای ترک سیگار تلاش کرده و ناموفق بوده‌اند. به‌همین دلیل، مهم است که گزینه‌های مختلفی برای کمک به ترک سیگار وجود داشته باشند که بتوانند آن‌ها را به تلاش بیشتر تشویق کنند. اگرچه بعید است که سیگارهای الکترونیکی نیکوتین‌دار کاملاً بی‌خطر باشند، ضرر کمتری نسبت به سیگار کشیدن دارند و این مهم‌ترین مقایسه‌ای است که باید برای افرادی که هنوز سیگار می‌کشند، انجام شود.»   

دکتر هارتمن-بویس این تغییر را به‌عنوان یک گذار می‌بیند، نه یک نقطه پایان: «برای فردی که از طریق سیگار به نیکوتین معتاد شده است، داشتن یک جایگزین امن‌تر مانند سیگار الکترونیکی چیزی است که ارزش بررسی دارد، به‌خصوص زمانی‌که دیگر روش‌های ترک سیگار ناموفق بوده‌اند. ما در حال حاضر مشغول مرور مداخلاتی هستیم که به افراد در ترک سیگار الکترونیکی کمک می‌کنند، که می‌تواند گام بعدی برای افرادی باشد که به دنبال گذار به یک محصول کم‌ضررتر پیش‌از ترک کامل نیکوتین هستند.»

پنجشنبه ۱۹ شهریور ۱۴۰۵